بررسی مقاصد شریعت در نکاح از منظر فقه امامیه

چکیده

نکاح در شریعت اسلامی یکی از مهم‌ترین احکام دینی است که به‌عنوان پیوندی مقدس میان مرد و زن، علاوه بر برقراری روابط جنسی مشروع، به‌دنبال تحقق اهداف گسترده‌تری در زمینه‌های فردی، اجتماعی و اخلاقی است. مقاصد شریعت در باب نکاح، شامل حفظ نسل، ایجاد آرامش روانی برای زوجین، تقویت روابط اجتماعی و خانوادگی، برقراری عدالت اجتماعی و حفظ عفت و پاکدامنی است. این اهداف و حکمت‌ها نه‌تنها در سطح فردی بلکه در سطح کلان اجتماعی و فرهنگی نیز تأثیرگذار هستند.مقاصد شریعت در فقه امامیه نسبت به سایر مکاتب فقهی اسلامی تفاوت‌هایی دارد. در فقه امامیه، تأکید ویژه‌ای بر حقوق معنوی و اخلاقی زوجین، به‌ویژه در زمینه مهر، نفقه و حقوق متقابل زوجین وجود دارد. این در حالی است که در سایر مکاتب فقهی، مانند فقه حنفی، شافعی و مالکی، تأکید بیشتری بر جنبه‌های اقتصادی و حقوقی روابط زناشویی وجود دارد. در مجموع، مقاصد نکاح در تمامی مکاتب فقهی به حفظ نسل و آرامش روانی زوجین اشاره دارند، ولی در فقه امامیه بر اهمیت تربیت نسل صالح و پرورش اخلاقی در خانواده تأکید بیشتری شده است.این تحقیق به بررسی مقاصد شریعت در باب نکاح در فقه امامیه و تطبیق آن با سایر مکاتب فقهی پرداخته و هدف آن تحلیل تفاوت‌ها و شباهت‌های موجود در این مقاصد است. نتایج تحقیق نشان می‌دهند که در شریعت اسلامی، نکاح نه‌تنها به‌عنوان ابزاری برای ارضای نیازهای جسمی و جنسی، بلکه به‌عنوان وسیله‌ای برای تقویت اخلاق، عدالت و پیوندهای اجتماعی و خانوادگی مطرح است.